Παρακάτω μπορείτε να διαβάσετε σε προδημοσίευση το άρθρο του Συμβούλου Επικοινωνίας Σταύρου Σταθουλόπουλου “Η Ελληνική Δημόσια Διπλωματία – Προβλήματα και επιλογές“ στην επιθεώρηση ¨Διεθνής και Ευρωπαϊκή Πολιτική“  (Ιανουάριος 2010, τεύχος 16):

“Σε αντίθεση με την κρατούσα γνώμη του παρελθόντος, μια αποτελεσματική πολιτική Δημόσιας Διπλωματίας (Δ.Δ.): (α) δεν αφορά μόνον την κυβερνητική επικοινωνία με το ευρύτερο κοινό ξένων χωρών σε θέματα εξωτερικής πολιτικής, αλλά εξίσου θέματα που αναφέρονται συνολικά στην εικόνα της χώρας, (β) δεν αφορά μόνο την κυβέρνηση και την προβολή δημόσιων πολιτικών, αλλά και πολλούς άλλους μη κυβερνητικούς φορείς, καθώς και την κοινωνία των πολιτών, (γ) δεν επικεντρώνεται πλέον μόνον σε πολιτικές για την προώθηση καλής εικόνας μιας χώρας, αλλά αφορά μια πιο σύνθετη διαδικασία αναζήτησης, συζήτησης και προβολής των βασικών αξιών της.

Η Δ.Δ. σήμερα αφορά στη συνειδητοποίηση των πλεονεκτημάτων μιας χώρας και τη διαχείριση και συντονισμό πολλών δράσεων από κυβερνητικούς και μη κυβερνητικούς φορείς –διεθνείς σχέσεις, ειδησεογραφικά προγράμματα, διαχείριση πληροφοριών, πολιτιστική διπλωματία, εκπαιδευτικές ανταλλαγές, αναπτυξιακή βοήθεια, διπλωματία των επιχειρήσεων και των ΜΚΟ, δράσεις διασποράς, δράσεις στο διαδίκτυο, πολιτικές Νation Βranding– για την αξιοποίηση των πλεονεκτημά-των αυτών καθώς επίσης και την αντιμετώπιση των τυχόν μειονεκτημάτων.

Με λίγα λόγια, η Δ.Δ. σήμερα αφορά σε κάτι ευρύτερο από την απλή μετάδοση μιας θέσης σχετικά με ένα διεθνο-πολιτικό ή διπλωματικό ζήτημα στα παγκόσμια ΜΜΕ, ή την οργάνωση μιας εκστρατείας δημοσίων σχέσεων ή κάποια επικοινωνιακή δράση. Πρόκειται για συνολική προβολή, τοποθέτηση και επανατοποθέτηση μιας χώρας στο σύνθετο και πολυεπίπεδο διεθνές περιβάλλον Μ’ αυτή την έννοια, αποτελεί μια συνθετική πολιτική παρέμβαση ενός ενεργού φορέα δράσης – όπως οφείλει να είναι το σύγχρονο δημοκρατικό κράτος- στο διεθνές σκηνικό, προσπάθεια διαχείρισης της επικοινωνιακής πολυπλοκότητας στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, προς όφελος της ιδιαίτερης εθνικής στοχοθέτησης. Ο συντονισμός και οι στόχοι της Δ.Δ. δεν αποτελούν ένα απλό τεχνικό ζήτημα – παρόλο που το θέμα έχει πολλές και σημαντικές τεχνικές πλευρές. Στην ουσία του είναι ένα πολιτικό ζήτημα, όπως είναι η εξωτερική πολιτική και πρέπει να συζητείται και με όρους κατ’ εξοχήν πολιτικούς.

Θεσμικές Διαστάσεις

Στην Ελλάδα –ενώ η «ζήτηση» για αποτελεσματική προβολή της χώρας στο εξωτερικό αυξάνεται– λείπει, σε αντίθεση με άλλες χώρες, εκείνο το θεσμικό πλαίσιο που θα συντόνιζε και θα προωθούσε τις ενέργειες σημαντικών κυβερνητικών και μη κυβερνητικών φορέων που στην ουσία εμπλέκονται σε δράσεις Δ.Δ. Λείπει επίσης ο διάλογος και η συζήτηση σε συστηματικό και μόνιμο επίπεδο για το περιεχόμενο της πολιτικής διεθνούς επικοινωνίας, καθώς και η αξιολόγηση και δημιουργική αξιοποίηση της εμπειρίας άλλων χωρών, πολύ πιο προηγμένων στον τομέα αυτό από εμάς. Πολλές φορές τα μηνύματα που εκπέμπουν διάφοροι φορείς δεν ενώνονται με κάποιο ενοποιητικό νήμα ώστε η εικόνα της χώρας μας να προβάλλεται κατά τρόπο ενιαίο αν και πολύμορφο. Κοινή είναι η διαπίστωση πως δεν έχει ακόμη επιτευχθεί ικανοποιητικό επίπεδο συντονισμού.

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι θεμελιώδης παράγοντας επιτυχίας μιας πολιτικής Δ.Δ. είναι η λειτουργία συντονιστικού φορέα. Ο χαρακτήρας και οι αρμοδιότητες του φορέα αυτού καθώς και η δημόσια λογοδοσία του (π.χ. στη Βουλή) μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο συζήτησης.

Συγκεκριμένες προτάσεις επί του ζητήματος αυτού έχει διατυπώσει η Ένωση Ακολούθων Τύπου που ενδεικτικά αναφέρω πιο κάτω:

• Σύσταση Ελληνικής Στρατηγικής Επιτροπής Δημόσιας Διπλωματίας.

• Σύνταξη ετήσιας Έκθεσης από την Εθνική Στρατηγική Επιτροπή Δημόσιας Διπλωματίας και υποβολή της στην Επιτροπή Εξωτερικών και Άμυνας της Βουλής.

• Μεθοδικότερη συγκέντρωση και παραγωγή ξενόγλωσσου ενημερωτικού υλικού.

• Δυναμική παρουσία της χώρας στο διαδίκτυο, η οποία μπορεί να διασφαλιστεί με τη δημιουργία και συνεχή ενημέρωση μιας διαδικτυακής ξενόγλωσσης Πύλης πληροφόρησης για τη χώρα, κάτι που θα αναπληρώσει σημαντικό κενό του ελληνικού διαδικτύου και θα λειτουργήσει ενισχυτικά για την ανάπτυξη και άλλων επιμέρους διαδικτυακών δράσεων.

• Εκπαιδευτικού χαρακτήρα δράσεις και ανταλλαγές με στόχο νέους επαγγελματίες ΜΜΕ ξένων χωρών, με σκοπό την καλύτερη γνωριμία με τη χώρα μας.

• Υποστήριξη και ανάπτυξη σε τακτά χρονικά διαστήματα εκδηλώσεων στη βάση θεματικών αξόνων.

Οι εκδηλώσεις πρέπει να οργανώνονται με βάση επεξεργασμένη επικοινωνιακή πολιτική ανά περιοχή και ανά χώρα και σε σχέση με τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της Ελλάδας.

Σημαντικό επίσης θεσμικό ζήτημα είναι οι αναγκαίοι πόροι και οι υπηρεσιακές δομές σε ό,τι αφορά τις λειτουργίες της Δ.Δ. στις διπλωματικές αποστολές της χώρας. Αποτελεσματική Δ.Δ. προϋποθέτει και ισχυρό εκτελεστικό φορέα. Ορισμένες λειτουργίες ασκεί πρωτοβουλιακά, επικουρικά και σε συνέργια με τις διπλωματικές αρχές μας η Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης. Η συγκριτική προσέγγιση οδηγεί στη διαπίστωση ότι οι χώρες που έχουν θέσει σε προτεραιότητα ζητήματα Δ.Δ., διεθνούς επικοινωνίας και Nation Branding, υπαγάγουν τους εκτελεστικούς φορείς αυτών των λειτουργιών είτε απευθείας στον Πρωθυπουργό (αυτοτελείς υπηρεσίες ή άλλοι συναφείς ανεξάρτητοι θεσμοί), είτε στο Υπουργείο Εξωτερικών.

Έμφαση στην Τεκμηρίωση

Σημαντικό θέμα-κλειδί για την ενημέρωση ξένου κοινού, είναι η τεκμηρίωση (επίκαιρα κείμενα και εκδόσεις με χρήση όλων των σύγχρονων μέσων παραγωγής και διανομής παρουσίαση βασικών στοιχείων για την Ελλάδα, κ.τ.λ.). Η ξενόγλωσση πληροφόρηση συχνά ούτε επαρκής είναι ούτε η κατάλληλη από άποψη περιεχομένου.

Ενώ διακρίνονται τάσεις βελτίωσης της κουλτούρας πληροφόρησης σε ό, τι αφορά την ενημέρωση από πλευράς δημοσίων υπηρεσιών στην ελληνική γλώσσα, δεν υπάρχει η αντίστοιχη φροντίδα για την ενημέρωση προς το εξωτερικό.

Αυτή τη στιγμή, οι κύριες πηγές αγγλόγλωσσης πληροφόρησης είναι ειδησεογραφικές, τα πρακτορεία ειδήσεων και κάποιες εγχώριες εκδόσεις. Το κενό παραμένει. Χρειάζεται έμφαση στη τεκμηρίωση των πολιτικών από όλες τις κυβερνητικές υπηρεσίες, δημόσιους φορείς, κ.τ.λ.

Η Ανταγωνιστική Ταυτότητα της Ελλάδας

Όπως προκύπτει από εκθέσεις διεθνών οργανισμών και «δεξαμενών σκέψης» (think tanks), η χώρα μας έχει αρκετά και σημαντικά συγκριτικά πλεονεκτήματα (πολύ υψηλό επίπεδο ανθρώπινης ανάπτυξης, υψηλό επίπεδο δημοκρατίας και ελευθερίας του τύπου, καλή εικόνα ως ταξιδιωτικός προορισμός, πολιτισμό), στα οποία πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση. Η χώρα έχει επίσης ορισμένα κρίσιμα συγκριτικά μειονεκτήματα, για τα οποία πρέπει να γίνουν οι κατάλληλες προσπάθειες αντιμετώπισης τους (γραφειοκρατία, διαφθορά, χαμηλή ανταγωνιστικότητα).

Η Ελλάδα είναι ίσως η μοναδική χώρα, η οποία παρουσιάζει τόσο υψηλό βαθμό ανθρώπινης ανάπτυξης σε ένα γεωγραφικό πλαίσιο άλλων πολύ λιγότερο ανεπτυγμένων χωρών. Από πολιτική, οικονομική και πολιτιστική άποψη,  αποτελεί χώρα πρότυπο για την ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων και της Ανατολικής Μεσογείου. Η Ελλάδα είναι μια από τις εννέα χώρες-μέλη της Ευρωπα9κής Ένωσης (από τις είκοσι-επτά) που συμμετέχουν στο σύνολο των ενοποιητικών διαδικασιών (ΟΝΕ, καθεστώς Σένγκεν, αμυντική ενοποίηση). Η ισχυρή πολιτική και θεσμική θέση της Ελλάδας στο σύστημα της Ευρωπαiκής Ένωσης αποτέλεσε παράγοντα που της επέτρεψε να καταλάβει τη θέση του μη μόνιμου μέλους στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ (2005-2006).

Η Ελλάδα δεν είναι «κέντρο του κόσμου». Είναι όμως μια ανεπτυγμένη χώρα και τα όποια προβλήματά της προσομοιάζουν πλέον σε μεγάλο βαθμό με εκείνα των πολύ ανεπτυγμένων χωρών. Σε αυτό το πλαίσιο, πρέπει να γίνονται αντιληπτές και οι υπαρκτές δυσλειτουργίες της Ελληνικής Δημοκρατίας (έλλειψη επαρκούς οργανωμένου διαλόγου και πολιτικής λογοδοσίας, δυσλειτουργίες της δημόσιας διοίκησης, ανεπάρκειες στον ιδιωτικό τομέα, κοινωνικές ανισότητες).

Η ελληνική κοινή γνώμη και οι ελίτ της χώρας δεν εκτιμούν επαρκώς αυτά τα αντικειμενικά στοιχεία και συχνά επιμένουν να αντιλαμβάνονται τα προβλήματά της μέσα από παρωχημένες και ξεπερασμένες αντιλήψεις που δεν έχουν επαφή με τη σημερινή πραγματικότητα και τις δυνατότητές μας. Όπως έχει επισημανθεί από οξυδερκείς παρατηρητές, τα στερεότυπα αυτά αποτελούν εμπόδιο στη διαδικασία εκσυγχρονισμού της χώρας και την προβολή του σύγχρονου προσώπου της.

Τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας πρέπει – αφού εντοπιστούν και περιγραφούν – να αναδειχθούν καταλλήλως με την οικοδόμηση μιας εθνικής επικοινωνιακής στρατηγικής, κτήμα κυβερνητικών και μη φορέων. Η γεωπολιτική θέση της χώρας είναι και θέση γέφυρας και επικοινωνίας – η Δ.Δ. μπορεί να μετατρέψει τη θέση αυτή σε πλεονέκτημα της χώρας με πολλαπλασιασμό και υποστήριξη κατάλληλων και αποτελεσματικών δράσεων.

Πρέπει να τοποθετήσουμε τη χώρα μας στο κατάλληλο συγκριτικό πλαίσιο χωρίς να παραβλέπουμε το γεγονός ότι η νεότερη Ελλάδα είναι μια χώρα, η οποία κάτω από ιδιαίτερες και δύσκολες συνθήκες κατόρθωσε να εξελιχθεί θεσμικά, πολιτικά, κοινωνικά έτσι ώστε να συμπεριλαμβάνεται σήμερα στις 18 πρώτες χώρες του δείκτη του ΟΗΕ για την ανθρώπινη ανάπτυξη. Πριν μιλήσουμε σε ξένο κοινό, πρέπει εμείς οι ίδιοι να μπορούμε να βλέπουμε τη χώρα μας ως μια «επιτυχημένη ιστορία» έχοντας ταυτόχρονα επίγνωση των μειονεκτημάτων, των υστερήσεων και των αδυναμιών μας.

Ευρωπαϊκή και Εξωτερική Πολιτική

Μια επεξεργασμένη Δ.Δ. της Ελλάδας πρέπει να μην ακολουθεί ασθμαίνοντας τις βραχυπρόθεσμες εξελίξεις στην εξωτερική μας πολιτική, αλλά να αποτελεί συστατικό της μέρος. Σε κρίσιμες περιοχές/χώρες για τα συμφέροντα της Ελλάδας (π.χ. Τουρκία, πΓΔΜ, ΝΑ Ευρώπη) σκόπιμο θα ήταν να αναπτυχθεί κατάλληλη και ενεργή πολιτιστική διπλωματία και διπλωματία των πολιτών με μακροπρόθεσμους στόχους.

Χρήσιμη από πολλές απόψεις θα ήταν επίσης η ίδρυση ενός θεσμού στρατηγικής επικοινωνίας, με σκοπό την ορθολογικότερη και μακροπρόθεσμη διαχείριση σε επίπεδο ιδεών και δράσεων της επικοινωνιακής διάστασης της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής. Πολλές χώρες διαθέτουν τέτοιο θεσμό.

Σε ό,τι αφορά ζητήματα ευρωπαϊκής πολιτικής της Ελλάδας, διαπιστώνεται ότι λείπουν επικοινωνιακές δράσεις με έμφαση στην όποια συμβολή της χώρας στη διαμόρφωση των πολιτικών της ΕΕ, αλλά και στην εμπλοκή μη κυβερνητικών ελληνικών φορέων και προσώπων σε ευρωπαϊκά ζητήματα. Αιχμή της παρέμβασης της χώρας μας στα διεθνή ζητήματα θα πρέπει να αποτελέσει η προβολή των θέσεών της σε σχέση με τα ζητήματα της ΕΕ και των πολιτικών που συζητούνται στα ευρωπαϊκά όργανα (Επιτροπή, Συμβούλιο, Κοινοβούλιο) μέσα από ειδικές δράσεις και την κατάρτιση ειδικών memo με τη συμμετοχή συναρμόδιων Υπουργείων για την επικοινωνία τους στα διεθνή Μέσα.

Διάλογος και Διπλωματία των Πολιτών

Η Δ.Δ. πρέπει να έχει στόχους ευρύτερους από την προβολή των κυβερνητικών πολιτικών. Είναι, βεβαίως, στο πλαίσιο της δημοκρατικής αρχής, αναμενόμενο και αναγκαίο η χώρα να εκφράζεται στις εξωτερικές της σχέσεις κυρίως μέσα από τις κυβερνητικές θέσεις και πολιτικές με τα αρμόδια όργανά της.

Παράλληλα, όμως, πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ένας περισσότερο ανοικτός τρόπος ενημέρωσης είναι περισσότερο αξιόπιστος, περισσότερο πειστικός σε σχέση με την πολυφωνία που χαρακτηρίζει την ελληνική δημοκρατική κοινωνία.

Σε αυτό το πλαίσιο, μια επεξεργασμένη Δ.Δ. της Ελλάδας πρέπει να δώσει ιδιαίτερη έμφαση σε μη κυβερνητικούς φορείς και ιδιαίτερα στις ελληνικές «δεξαμενές σκέψεις» καθώς και στους Έλληνες επιστήμονες και διανοούμενους στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Η κίνηση ιδεών στην Ελλάδα θα πρέπει να διαφημιστεί και να γίνει γέφυρα επικοινωνίας μας με τους άλλους λαούς. Έχουμε αρκετά ενδιαφέροντα πράγματα να πούμε και να επικοινωνήσουμε ως χώρα και προς τις γειτονικές μας χώρες, με τις οποίες μοιραζόμαστε πολλά κοινά, αλλά και προς τις χώρες της Δύσης με τις οποίες συνδεόμαστε πολιτισμικά, οικονομικά και πολιτικά.

Τέλος, αναφορικά με το άγχος για τα διεθνή Μέσα, στα οποία η προβολή της εικόνας μας σε ορισμένες ευκαιρίες (π.χ. Ολυμπιακοί Αγώνες, Νέο Μουσείο της Ακρόπολης) έχει πολύ μεγάλη σημασία, ο διαρκής ειλικρινής διάλογος και η συστηματική καλλιέργεια σχέσεων αποτελούν την καλύτερη προσέγγιση ώστε να εδραιωθεί η πεποίθηση ότι η περίπτωσή μας δεν αποτελεί κάποια «εξαίρεση» σε κάποια ταραγμένη και προβληματική γωνιά του πλανήτη μας, αλλά περίπτωση μιας δυτικής αναπτυγμένης χώρας με συνήθη σημερινά προβλήματα όμοια ή παρόμοια των άλλων ομόλογων χωρών. Ίσως έτσι ξεπεράσουμε και το σύνδρομο της ανασφάλειας, της «καταδίωξης» και της «ξένης επιβουλής» που μας διακατέχει.

Πιστεύω ότι το ανωτέρω περίγραμμα των προβλημάτων και επιλογών σχετικά με τη Δ.Δ. μπορεί να αποτελέσει το πλαίσιο για μια πιο συγκροτημένη και ευρεία συζήτηση πράγμα που θα αποβεί σε όφελος όλων των εμπλεκόμενων φορέων.”

Δείτε επίσης: H Δημόσια Διπλωματία της Ελλάδας – Εισηγήσεις της Ένωσης Ακολούθων Τύπου

Το Ελληνικό Παρατηρητήριο του London School of Economics (LSE) έκανε δεκτή στο πλαίσιο προγράμματος Επισκέπτη Ερευνητή (Visiting Fellowship) για το τετράμηνο Ιανουαρίου-Απριλίου 2010 τη Μελίνα Σκουρολιάκου, μέλος της Ένωσης Ακολούθων Τύπου, προκειμένου να εκπονήσει σύντομο ερευνητικό σχέδιο στην αγγλική γλώσσα επί θεμάτων διεθνούς επικοινωνίας της Ελλάδας.

Η συνεργασία αυτή με το Ελληνικό Παρατηρητήριο του LSE εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια της Ένωσης Ακολούθων Τύπου και του Forum Διεθνούς Επικοινωνιακής Πολιτικής για την ενίσχυση του διαλόγου επί θεμάτων δημόσιας διπλωματίας, επικοινωνίας, και εξωτερικής πολιτικής και την υποστήριξη της μετεκπαίδευσης των μελών της Ένωσης Ακολούθων Τύπου.

Το ερευνητικό σχέδιο της Μελίνας Σκουρολιάκου έχει τον τίτλο «Επικοινωνία στην εξωτερική πολιτική: Ο επικοινωνιακός παράγοντας στη διαμόρφωση και εφαρμογή της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής 2000-2009» (Communicating Foreign Policy: The Communication Factor in the Formation and Implementation of Greek Foreign Policy, 2000-2009) και αφορά το βαθμό αποτελεσματικότητας όπως και τα χαρακτηριστικά της επικοινωνιακής στρατηγικής πίσω από τη χάραξη και εφαρμογή της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.

Το ερευνητικό σχέδιο προσανατολίζεται στην περίοδο 2000-2009, καλύπτοντας έτσι μια περίοδο διακυβέρνησης της χώρας και από τα δύο κόμματα εξουσίας. Βλέπει την εξωτερική πολιτική στο σύνολό της και αντλεί παραδείγματα τόσο από τα ελληνοτουρκικά όσο και από το θέμα της ονομασίας της ΠΓΔΜ. Η ανάλυση έχει οργανωθεί σε ορισμένους άξονες, που απαντούν σε επιμέρους ερωτήματα (Υπάρχει διαφορετική επικοινωνιακή πολιτική ανάλογα με το θέμα της εξωτερικής πολιτικής; Για το ίδιο θέμα, ακολουθείται διαφορετική πολιτική από τα δύο μεγάλα κόμματα; Έχουν τον ίδιο στόχο και απευθύνονται στο ίδιο κοινό; Πόσο επηρεάζει την αποτελεσματικότητα της εξωτερικής πολιτικής η ασυνέπεια που παρατηρείται στις πολιτικές των κομμάτων;).

Σκοπός του ερευνητικού σχεδίου είναι να αναγνωρίσει και να αποτυπώσει – εφόσον υπάρχουν – μοντέλα επικοινωνιακής πολιτικής που εφαρμόζονται προκειμένου να προωθηθούν οι θέσεις της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής. Αλλά και να αναδείξει επικοινωνιακές πρακτικές μέσα από τον τρόπο εφαρμογής της πολιτικής αυτής. Προς την κατεύθυνση αυτή θα αναλυθεί ο ρόλος που είναι δυνατόν να έχει η δημόσια διπλωματία στο να καταστήσει την επικοινωνιακή πολιτική της Ελλάδας στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής πιο ανταγωνιστική.

Melina Skouroliakou: Communicating Foreign Policy: The Communication Factor in the Formation and Implementation of Greek Foreign Policy, 2000-2009 (RESEARCH PROPOSAL FOR THE LSE-ENAT FELLOWSHIP PROGRAMME)

Κυκλοφόρησε το τρίτο τεύχος του “ΕΝΑΤυπον“, της έντυπης τριμηνιαίας έκδοσης της Ένωσης Ακολούθων Τύπου (ΕΝΑΤ), αφιερωμένο στη Πολιτιστική Διπλωματία. Το ΕΝΑΤυπον Νο 3 είναι διαθέσιμο και online με τη μορφή PDF αρχείου: ΕΝΑΤυπον – Τεύχος Νο 03.

Το κύριο άρθρο του νέου τεύχους υπογράφει ο πρόεδρος της Ένωσης Ακολούθων Τύπου, Κώστας Μαυροειδής. Στο ΕΝΑΤυπον Νο 3 μπορείτε να διαβάσετε άρθρα για την Ελληνική Πολιτιστική Διπλωματία από τη συγγραφέα και ερευνήτρια, Ελένη Τζουμάκα, και τον προϊστάμενο του Γραφείου Τύπου Βερολίνου, Παντελή Παντελούρη και άρθρο του Γενικού Γραμματέα της ΕΝΑΤ, Σταύρου Σταθουλόπουλου, για τη Γερμανική Δημόσια Διπλωματία, καθώς και αναφορά σε σχετική συνεργασία της ΕΝΑΤ με την πρεσβεία της Γερμανίας στην Αθήνα. Στο νέο τεύχος θα διαβάσετε επίσης αποσπάσματα συνεντεύξεων με τον ποιητή και προϊστάμενο του Γραφείου Τύπου Δουβλίνου, Γιώργο Χουλιάρα και τον καθηγητή Νεοελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Birmingham, Δημήτρη Τζιόβα. Τέλος, γίνεται αναφορά στο υπό έκδοση αφιέρωμα στη Δημόσια Διπλωματία της επιθεώρησης, “Διεθνής και Ευρωπαϊκή Πολιτική” (Είδωλα Κρατών, Νοέμβριος 2009 – Τεύχος 16).

Η ελληνική διπλωματία έχει υποφέρει στο πρόσφατο παρελθόν από πολλούς διορισμούς “ημετέρων” στα Γραφεία Τύπου και Επικοινωνίας των Ελληνικών Διπλωματικών και Προξενικών Αρχών τα οποία υπάγονται στην Γενική Γραμματεία Ενημέρωσης του Υπουργείου Εσωτερικών. Και η κληρονομιά αυτή ακόμη βαραίνει στον εξορθολογισμό της υπηρεσιακής εξέλιξης του αντιστοίχου ειδικού Κλάδου των Γραμματέων και Συμβούλων Επικοινωνίας.

Οι Γραμματείς και Σύμβουλοι Επικοινωνίας υπηρετούν σε ένα πολύ ευαίσθητο κομμάτι της διπλωματικής αποστολής. Ως χειριστές ανοικτών πληροφοριών τις οποίες αντλούν από αναφορές διεθνών ΜΜΕ, αλλά και εκτιμήσεις διεθνών δεξαμενών σκέψης, παρέχουν πολύ σημαντική πληροφόρηση στις αρμόδιες υπηρεσίες της χώρας. Επίσης, συνιστούν το μόνο σώμα υπαλλήλων του ελληνικού κράτους, το οποίο είναι εξειδικευμένο σε θέματα δημόσιας διπλωματίας. Στην επικοινωνία τους με τα ξένα κοινά δίνουν έμφαση στην παρουσίαση όλων των πλευρών της ελληνικής κοινωνίας, πολιτικής και πολιτισμού και υποστηρίζουν με τον τρόπο αυτό την προβολή μιας καλής εικόνας της χώρας στο εξωτερικό.

Δυστυχώς, οι υπάλληλοι του κλάδου, παρότι εισέρχονται στο επάγγελμα αποκλειστικά μέσω επίπονων και  αδιάβλητων διαδικασιών (ειδικός διαγωνισμός και ειδική 2ετή εκπαίδευση στην Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης) αντιμετωπίζονται στα θέματα της εξέλιξής τους με απαράδεκτους όρους, μακριά από τον πολιτισμό ενός κράτους δικαίου. Σε αντίθεση με τους υπόλοιπους υπαλλήλους των διπλωματικών αποστολών (του υπουργείου Εξωτερικών), οι μετακινήσεις τους στο εξωτερικό δεν διέπονται από σαφές πλαίσιο κανόνων, ανακοινώνονται αιφνιδιαστικά (φέτος ένα μήνα μόλις πριν τις τοποθετήσεις) και σε αναντιστοιχία με μια λογική υπηρεσιακής βαθμολογικής εξέλιξης. Σε αντίθεση με όλους τους όμορους κλάδους υπαλλήλων, η εξέλιξή τους δεν υπάγεται σε κάποιας μορφής επετηρίδα ή συνυπολογισμό αντικειμενικών κριτηρίων αλλά εξαρτάται απόλυτα από τις επιλογές των εκάστοτε Γενικών Γραμματέων Ενημέρωσης, με αποτέλεσμα να μην αποτελεί εξαίρεση νεοεισερχόμενοι υπάλληλοι να προΐστανται αρχαιοτέρων και οι συσχετισμοί να αλλάζουν με τις κυβερνητικές αλλαγές. Συν τοις άλλοις, συνεχίζονται ακόμη και σήμερα παλαιότερες πρακτικές διορισμών “ημετέρων” δημοσιογράφων, χωρίς τα απαραίτητα προσόντα, σε θέσεις προϊσταμένων σημαντικών Γραφείων Τύπου και Επικοινωνίας Εξωτερικού.

Η δημόσια διπλωματία της Ελλάδας χρειάζεται σχεδιασμό, συντονισμό, ενίσχυση σε πόρους και ορθολογική υποστήριξη δράσεων και κυρίως χρειάζεται επιμονή στην ορθολογική της στελέχωση με το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό. Και αυτό, από το οποίο χρειάζεται να προστατευθεί, είναι από τις με οποιοδήποτε πρόσχημα εξυπηρετήσεις πελατειακού χαρακτήρα. Το αίτημα της Ένωσης Ακολούθων Τύπου για έναν αποφασιστικό εξορθολογισμό της υπηρεσιακής εξέλιξης του Κλάδου των Γραμματέων και Συμβούλων Επικοινωνίας, δεν είναι μόνον ένα συνδικαλιστικού χαρακτήρα αίτημα, αφορά στην προάσπιση του δημόσιου συμφέροντος.

Σχετικά με τις επικείμενες μετακινήσεις υπαλλήλων του Κλάδου των Γραμματέων και Συμβούλων Επικοινωνίας στα Γραφεία Τύπου και Επικοινωνίας των Διπλωματικών και Προξενικών Αρχών δείτε ανακοίνωση του ΔΣ της Ένωσης Ακολούθων Τύπου:  Ανακοίνωση ΔΣ ΕΝΑΤ για τις Μετακινήσεις.

To  δεύτερο τεύχος του “ΕΝΑΤυπον“, της έντυπης τριμηνιαίας έκδοσης της Ένωσης Ακολούθων Τύπου (ΕΝΑΤ), αφιερωμένο στη σχέση Ιστορίας και Διεθνούς Επικοινωνίας, είναι διαθέσιμο και online με τη μορφή PDF αρχείου: ΕΝΑΤυπον – Τεύχος 02.

Το ΕΝΑΤυπον Νο2 περιλαμβάνει αποσπάσματα από τη πρόσφατη συνέντευξη που παραχώρησε στο Forum Διεθνούς Επικοινωνιακής Πολιτικής ο καθηγητής Ιστορίας στο πανεπιστήμιο Αθηνών Αντώνης Λιάκος, σχόλια του Προέδρου και του Αντιπροέδρου της ΕΝΑΤ, σχόλιο για τις προσλήψεις των Βαλκανίων στο Διεθνή Τύπο, προτάσεις πρόσφατων βιβλίων ελληνικής ιστορίας, μικρή αναφορά στην επιτυχημένη πολιτική δημόσιας διπλωματίας της Σουηδίας, και άλλες επίκαιρες επισημάνσεις για θέματα που αφορούν στη διεθνή επικοινωνία της Ελλάδας αλλά και τις δραστηριότητες της ΕΝΑΤ.

H Ένωση Ακολούθων Τύπου οργάνωσε διήμερη ενημερωτική επίσκεψη στις Βρυξέλλες (25-26 Μαΐου) για δέκα (10) νέα μέλη της – αποφοίτους της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης. Η επίσκεψη είχε διττό χαρακτήρα. Αφενός αφορούσε ενημέρωση για τις δράσεις και τη λειτουργία του Γραφείου Τύπου & Επικοινωνίας Βρυξελλών και αφετέρου ενημέρωση επί θεμάτων πολιτικής ασφάλειας, εξωτερικής πολιτικής και Δημόσιας Διπλωματίας της ΕΕ και του ΝΑΤΟ.

Από τις παρουσίασεις αρμοδίων στελεχών της ΕΕ και του ΝΑΤΟ έγινε σαφές ότι η δημόσια διπλωματία αποτελεί ένα ζωτικής σημασίας τμήμα των οργανισμών αυτών, υπεύθυνο για την εικόνα του στον κόσμο ενώ στην υπηρεσία της τίθενται και οι νέες τεχνολογίες, μια πραγματική δύναμη, πολυσχιδές και δυνατό εργαλείο επικοινωνίας ικανό να αγγίξει πολλά και διαφορετικά τμήματα του πληθυσμού.

Η Ένωση Ακολούθων Τύπου συμμετείχε με εισήγηση του Προέδρου της Κώστα Μαυροειδή στην εκδήλωση της SAFIA (Student Association For International Affairs) «Ευρωπαϊκή Στρογγυλή Τράπεζα» (“Ευρωεκλογές 2009: Οι Ευρωπαίοι Πολίτες στις Κάλπες“), η οποία διοργανώθηκε στο πλαίσιο του «13ου Πανελληνίου Κοινοβουλίου Νέων» την Πέμπτη 2 Απριλίου 2009.

Η εισήγηση του Προέδρου της ΕΝΑΤ (3η Συνεδρία: Η θέση της κοινωνίας Πολιτών) επικεντρώθηκε στους εξής άξονες:

• Η Ένωση Ακολούθων Τύπου ως Ομάδα Πίεσης και Ομάδα Γνώμης / Το εγχείρημα του Forum Διεθνούς Επικοινωνιακής Πολιτικής
• Κοινωνία Πολιτών και Όργανα της Ε.Ε.: οι τυπικοί δίαυλοι
• Κοινωνία και ευρωεκλογές: οι πολίτες στις κάλπες

Διαβάστε το κέιμενο της εισήγησης εδώ